Raspberry Pi چیست و چگونه کار می‌کند؟

Raspberry Pi یک کامپیوتر تک‌برد کوچک و ارزان‌قیمت است که توسط بنیاد RaspberryPi در بریتانیا ساخته شده. هدف از طراحی آن، آموزش برنامه‌نویسی و توسعه پروژه‌های DIY، اینترنت اشیاء (IoT) و حتی سیستم‌های هوش مصنوعی سبک است.
این برد با وجود اندازه‌ی کوچک خود، یک کامپیوتر کامل محسوب می‌شود.

نحوه عملکرد Raspberry Pi

Raspberry Pi شامل پردازنده، رم، درگاه‌های ورودی/خروجی و پورت‌های ارتباطی است.
این دستگاه با سیستم‌عامل‌هایی مانند RaspberryPi OS (بر پایه لینوکس) کار می‌کند و می‌تواند نقش‌های زیر را ایفا کند:

• کامپیوتر رومیزی برای کارهای سبک

• سرور خانگی یا NAS

• مرکز چندرسانه‌ای (Media Center)

• کنترل‌کننده در پروژه‌های رباتیک و صنعتی

• هسته‌ی پروژه‌های هوش مصنوعی مبتنی بر Python

📎 مطالعه بیشتر: تفاوت کامپیوتر رومیزی و لپ‌تاپ
📎 بیشتر بخوانید: معرفی بهترین میکروکنترلرهای سال 2025

مزایای استفاده از Raspberry Pi

• قیمت پایین: کمتر از ۱۰۰ دلار، گزینه‌ای اقتصادی برای یادگیری و پروژه‌های آموزشی.

• ابعاد کوچک: مناسب برای پروژه‌هایی با محدودیت فضا.

• مصرف انرژی پایین: عملکرد بهینه برای استفاده مداوم و طولانی‌مدت.

• درگاه‌های GPIO: امکان اتصال سنسور، ماژول و کنترل موتور.

• پشتیبانی از زبان‌های مختلف: از جمله Python، C++، Java و Scratch.

• قابلیت اتصال نمایشگر لمسی: برای ایجاد رابط‌های کاربری گرافیکی و سیستم‌های تعاملی.

نقاط ضعف Raspberry Pi

•  عملکرد محدود در اجرای بازی‌ها یا پردازش‌های گرافیکی سنگین.

•  عدم پشتیبانی از برخی نرم‌افزارهای تخصصی ویندوز.

•  نیاز به لوازم جانبی مانند نمایشگر، موس، کیبورد و آداپتور برق.

جدیدترین مدل‌های Raspberry Pi در سال 2025

 RaspberryPi 5

جدیدترین مدل با پردازنده 2.4 گیگاهرتزی، رم تا 8 گیگابایت، پورت PCIe، Wi-Fi 5 و Bluetooth 5.0 عرضه شده. مناسب برای پروژه‌های صنعتی و نرم‌افزاری پیشرفته است.
منبع: The Pi Hut

 RaspberryPi 500 Plus

نسخه‌ی ترکیبی در قالب کیبورد با حافظه‌ی SSD 256GB و سوئیچ‌های مکانیکی. برای کاربران حرفه‌ای و توسعه‌دهندگان ایده‌آل است.
 منبع: The Verge

 RaspberryPi Zero W

مدلی کم‌هزینه برای پروژه‌های IoT و آموزشی که به دلیل اندازه‌ی کوچک و مصرف کم، محبوب‌ترین گزینه در میان کاربران است.
 منبع: Accio

 RaspberryPi Pico 2

مدلی میکروکنترلی مبتنی بر معماری RISC-V با سرعت پردازش بالاتر و مصرف انرژی کمتر. مناسب برای رباتیک و پروژه‌های سخت‌افزاری کوچک.
 منبع: Wikipedia

تولیدکنندگان و برندهای پشتیبان

تولید اصلی Raspberry Pi توسط بنیاد RaspberryPi Foundation در بریتانیا انجام می‌شود.
شرکت‌های معتبری مانند Adafruit, Seeed Studio, The Pi Hut و Micro Center نیز نسخه‌های رسمی، کیت‌های آموزشی و لوازم جانبی را تولید و عرضه می‌کنند.

نتیجه‌گیری

Raspberry Pi ابزاری قدرتمند برای یادگیری، خلاقیت و توسعه پروژه‌های هوشمند است.
با ترکیب قیمت پایین، اندازه کوچک و امکانات گسترده، این دستگاه در سال 2025 همچنان یکی از بهترین گزینه‌ها برای علاقه‌مندان به الکترونیک، برنامه‌نویسی و اینترنت اشیاء باقی مانده است.

سوالات متداول درباره RaspberryPi

1. RaspberryPi چیست و چه کاربردی دارد؟
Raspberry Pi یک مینی‌کامپیوتر کوچک و ارزان است که برای آموزش برنامه‌نویسی، پروژه‌های الکترونیکی، رباتیک، سرورهای سبک، و حتی هوش مصنوعی استفاده می‌شود.

2. آیا RaspberryPi می‌تواند جایگزین کامپیوتر رومیزی شود؟
در کارهای سبک مانند مرور وب، پخش ویدئو و کارهای آموزشی بله، اما برای پردازش‌های سنگین، بازی یا طراحی گرافیکی مناسب نیست.

3. کدام نسخه RaspberryPi برای شروع بهتر است؟
مدل Raspberry Pi 4 و Raspberry Pi 5 بهترین گزینه‌ها برای شروع هستند، چون از نظر سرعت، حافظه و درگاه‌ها نسبت به نسخه‌های قبلی بسیار بهبود یافته‌اند.

4. آیا با RaspberryPi می‌توان ویندوز نصب کرد؟
بله، نسخه مخصوصی از ویندوز به نام Windows 11 IoT برای Raspberry Pi ارائه شده است، ولی برای کاربری‌های عمومی معمولاً از سیستم‌عامل RaspberryPi OS (Debian-based) استفاده می‌شود.

5. مصرف برق RaspberryPi چقدر است؟
مصرف برق آن بسیار پایین است (حدود 5 تا 10 وات)، به همین دلیل گزینه‌ای عالی برای پروژه‌های کم‌هزینه و سرورهای خانگی محسوب می‌شود.

6. آیا RaspberryPi برای یادگیری برنامه‌نویسی مناسب است؟
بله، این دستگاه دقیقاً با هدف آموزش طراحی شده و از زبان‌های محبوبی مثل Python، C++، JavaScript و Scratch پشتیبانی می‌کند.

7. آیا می‌توان از RaspberryPi برای سرور یا هاست استفاده کرد؟
بله، می‌توان از آن برای راه‌اندازی وب‌سرور، سرور فایل (NAS)، یا حتی هاست کوچک برای پروژه‌های شخصی استفاده کرد.

8. قیمت RaspberryPi چقدر است؟
بسته به مدل و حافظه، قیمت‌ها متفاوت است، اما معمولاً بسیار پایین‌تر از لپ‌تاپ یا PC‌های معمولی است و با لوازم جانبی حدود چند ده دلار هزینه دارد.